Przez Internet czy telefonicznie? A może kontakt osobisty i bezpośrednia rozmowa? Niezależnie od indywidualnych preferencji, każdy znajdzie odpowiedni sposób, aby wypełnić obowiązek udziału w Narodowym Spisie Powszechnym Ludności i Mieszkań. Najważniejsze, aby zrobić to szybko i nie narażać się na karę grzywny.
Rachmistrzowie spisowi dość często spotykają się z odmową od osób, które twierdzą, że mają na to czas do 30 września. Jest to rzeczywiście termin końcowy, ale kontakt od rachmistrza oznacza, że nie można już czekać dłużej i należy spisać się z jego pomocą. Osoby, do których rachmistrz jeszcze nie dotarł, powinny z kolei pamiętać, że wygodniej spisać się samemu i warto to zrobić jak najszybciej. Czekanie ze spisem do końca września może zakończyć się tym, że ostatecznie zapomni się o tym obowiązku.
Podstawową metodą spisową jest formularz online dostępny na stronie https://spis.gov.pl/. Aplikacja działa 24 godziny na dobę, od momentu pierwszego logowania mamy 14 dni na dokończenie spisu. Jest to metoda najwygodniejsza i nie wymaga kontaktu z rachmistrzem.
Samospis przez telefon to odpowiednia opcja dla osób, które nie mają komputera z Internetem i które wolą mieć wsparcie rachmistrza. Z tej możliwości powinny też skorzystać osoby, które rozpoczęły spis samodzielnie przez Internet, nie dokończyły formularza, minęło już 14 dni od momentu logowania i ponowny dostęp do aplikacji spisowej został zablokowany. Wystarczy wybrać numer infolinii spisowej 22 279 99 99, wcisnąć klawisz „1” („Narodowy Spis Powszechny Ludności i Mieszkań 2021”), potem znów „1”, czyli „Spisz się przez telefon”. Po zgłoszeniu się konsultanta możemy rozpocząć spis lub dokończyć pytania w zablokowanym formularzu.
Przewidziano również możliwość spisania się w urzędzie gminy. Na wizytę warto się wcześniej umówić telefonicznie.
Rachmistrzowie spisowi pracują w terenie i telefonicznie. Ta metoda spisu jest skierowana przede wszystkim do dwóch grup mieszkańców. Pierwszą są osoby przyzwyczajone do tradycyjnej formy spisu, czyli bezpośredniej rozmowy z rachmistrzem. Takich osób jest wciąż sporo, dlatego mimo szybko postępującej informatyzacji, rachmistrzowie pozostają istotnym elementem spisów powszechnych w Polsce. Druga grupa, dla której rachmistrzowie będą stanowić cenną pomoc, to wszystkie osoby, które przekładają spis w nieskończoność. Powinny skorzystać z tej okazji i z pomocą rachmistrza wywiązać się wreszcie z tego obowiązku.
Jeśli przegapimy termin i przypomnimy sobie o spisie już po jego zakończeniu, popełniamy wykroczenie. A to może oznaczać grzywnę - jej wysokość zależy od decyzji sądu i może sięgać nawet 5 tys. złotych. Również odmowa udzielona rachmistrzowi jest traktowana jako niewywiązanie się z obowiązku spisowego, dlatego nie warto zwlekać. Do wyboru jest kilka metod spisowych. Wybierzmy odpowiednią dla siebie, spiszmy się i w spokoju cieszmy letnim wypoczynkiem.